Özet
Tabiatın objektif kopyası merhalesini aşmış bir tablo karşısında, orta adamın aksülameli, "bundan rızaksat nedir?", yahut, "bu neyi ifade eder?" Sualleri ile başlar.
Diğer Dergiler
Tam metin içeriği
AĞAÇ
RESİM NEDİR?
Tabiatın objektif kopyası merhalesini
aşmış bir tablo karşısında, orta adamın
aksülâmeli, “bundan yiksat nedir?,, yahut,
“bu neyi ifade eder?) Sualleri ile başlar.
Resmin taklidi ve temsili sanatlar man
zumesine girmesi, ressamın, eserini yapmak
için, tabiata müracaat edişi hadisesinden
doğmuş bir tasniftir.
Sanat faaliyetleri arasında tabiat anti-
te'sine en yakın olan filvaki resim görünü-
yor. “Berezilyadaki bazı vahşi kavimlerin
sapatını etüt elmiş olan Van der Steinen,
plâstik sanatın başlangıcı, taklit eden hare-
kettir, diyor. Bu vahşiler, tarif etmek iste-
dikleri hayvanın esas hatlarını kumda, yahut
Pablo; Picasso :
Portre
La pittura e cosa mentale
Leonard de Vinci
sadece havada çiziyorlar. Ve bu hareket,
ruyet ve idrakin adeta bir devamı gibi-
dir.,, (0)
Resim, her sanattan ziyade, maddeye ve
objeye istinat eder. Hızını bunlardan alır,
Resim sanatının bütün faciası, madde ve şe-
kil ile olan bu mecburi rabıtası, ve onlara
esir olmamak için hemen her eserde giriş-
meye mecbur olduğu çetin mücadeledir.
Tabiat ile 'ressamı karşılaştıralım. Bü-
yük romantik Eugöne Delacroix diyor ki :
“Tabiat bir kamustur. Orada ancak kelime-
ler, bir hikâyeyi veya bir cümleyi teşkil
edecek olan unsurlar aranır. Hiç kimse ka-
musu, kelimenin şairane manası ile, bir
kompozisyon olarak telâkki etmemiştir.
Tabiatın (karşısında şövalı kuran
ressamın onu tuvale nakli hadisesi, cümle-
sindeki müphem noktayı tamamlamak için
kamusa bakan muharririn hareketine yakın-
laştırılabilir. Ressamın tabiata bakması, hiç
şüphesiz ki, onun aynını kopye etmek en-
dişesine uyamaz. Tabiatı aynen taklidin
imkânsızlığı üzerinde duracak değilim. Böyle
bir imkân olsa bile bu, plastik sanatlar için
varit değildir. Ressamın faaliyeti, objelerin
göze görünür mantığı ile uğraşmak olmaz.
“Maddi, fizik dünya, manevi dünyanın bir
sembolüdür.,, (2)
Şekil, onu şekil yapan esrarh kuvvetin
ancak bir işaretidir. Dünyanın en basit sı-
ralarını sezen bir müfekkere için, objeler
kökleri ile nihayet bulmazlar, bilâkis bu
köklere fışkırış veren kuvvetin bir rumuzu”
durlar. Fonksiyonu, cisimlerin iç sırrına vur-
mak olduğunu bilene ressam denebilir.
Fakat bu cümle ile tabiatın karşısına
geçen ressamın bir metafizikçi ruhu ile ha-
reket etmesi lâzımgeldiğini ileri sürmek is-
temiyorum. Resim, plâst ik vasıtalarla plâstik
Ti) Henri Delacroix)
2) Swedenborg
