language

ustmenu

searchbar

Her Ay 1937-04-20 Sayfa 72

Her Ay Dergisi, 20 Nisan 1937, Sayfa 72

 



Özet

İlim ve Fen sayfasında, Ressamlık ile heykeltraşlık, Şairin malzemesi, Mimarın şekilleri, Musiki'nin sesi ve ses malzemesi gibi konular ele alınmış. Her bir konu için detaylı açıklamalar verilmiştir.



Diğer Dergiler



Tam metin içeriği

İlim ve Fen 73

şekillerini alır. Ressamlık ile heykeltraşlık kendine mahsus mal-
zeme, şekil ve rengi tabiatte bulup bunları taklit eder. Şiirin
malzemesi dili teşkil eden kelimelerden ibarettir. Mimari ise
kendi şekillerini yaratması icap eder, Fakat bunlar sırf artis-
tik olmayıp kısmen tekniğe lüzum gösterir. Musiki, insan
sesile sun'i musiki aletlerinin tonlarında nihayetsiz bir zengin-
,lik, fakat şekilsiz ve macun halinde malzeme bulan biricik sa-
nattır. Bu malzemeye sırf artistik esaslarla şekil verilmeli. Bu-
rada ne mimaride düşünülen (faydalılık), ne de ressamlıktaki
gibi tabiat taklidi ve ne de şiirde olduğu gibi seslerin sembolik
manaları gibi meseleler yoktur. Elindeki malzemeyi musiki ka-
dar serbesçe kullanmağa müsait olan hiç bir sanat yoktur, Fa-
kat serbestlik derecesinin artması işi daha zor kılar. İşte bun-
dan dolayı musikinin ses malzemesinin terbiyesindeki tekâmülü
diğer sanatlardaki tekâmüle nazaran bati olmuştur.) Musikide
yüksek gayelerin tahakkuku için müzisyenlerin ilim ile alâ-
kadar olmaları icap eder, Ses ilminin ortaya koyduğu riyazi ve
fiziki tetkikler musikiyi doğuran (sonsuz rengin ve macun ha-
lindeki malzeme) yi hazırladığı gibi bunların tahlili bir surette
tetkiki için icap eden usul ve cihazları bulup çıkartır. Maama-
fih sesi büyük bir senfoniye kalbeden ve onu lâboratuar tec-
rübelerinin üstüne çıkaran âmil tamamile hür ve serbest olup
düsturla ifade edilemez; Beethoven eserlerinden birini ilmi
bulmayana; «Benim ilmim uygun geliyor» dediği gibi. Musiki-
de ilham bir kaideye bağlı olmadığı gibi kumanda altında mu-
siki olamaz.

Dünyanın büyük musiki üstatlarından olan Wagner borç-
larını ödemek için altına ihtiyacı bulunduğundan dolayı 1876
Flâdelfiya sergisinin açılış merasimine ait bir marşı büyük bir
para mukabilinde yazmıştı. Yazdığı bu parça o kadar âdi idi ki
bundan kendi bile utanmıştır. Buna mukabil ayni sanatkârın
(Cenaze marşı) denilen Siegfried ölüm havası dünyanın en bü-
yük musiki eserlerinden biridir. Mücerret kederi bunun kadar
ifade eden musiki parçası yoktur.

«Musikinin tasavvufu» adlı eserinde R. H. Newton diyor
ki: «Bu giinkü dünyamız yalnız ilim asrı değil musiki asrıdır
da; musiki bilgi asrının bir sanatıdır. Musiki heyecanın ifadesi



Bu sayıdaki diğer sayfalar: