Özet
Ancak, şu an bilmeliyiz ki, zihinlerin vücut buluşu, diğer zihinlerin hayat vermek için birakacakları mahlukların mevcudiyetini temin ettiğinden sonra hikmeti vücutları kalmıştır.
Diğer Dergiler
Tam metin içeriği
Her Ay
Ancak, şunu bilmeliyiz ki, ziruhların vücut buluşu, diğer
ziruhlara hayat vermek içindir. Bunların, kendi yerlerine bı-
rakacakları mahlükların mevcudiyetini temin ettikten sonra
hikmeti vücutleri kalmamıştır.
Bir noktayı daha düşünmek lâzımdır. İnsanların dünyadan
çekildikten sonra geride bıraktıkları şey, yukarıdanberi mev-
zuu bahsedilen nesnelerden ibaret değildir. Ruhi temayülleri-
şüncelerimiz, lerimiz, hareketlerimiz-
miz, duygularımız, d
le, hayatımızda ve ölümümüzden sonra yaşıyacaktır. Artistle-
rin, muharrirlerin, öldükten sonra, dünyada bir şey bırakmak
emelile, yarattıkları eserlere istidat ve kabiliyetlerinin yettiği
nisbette kıymet ilâve etmeğe çalışmaları bu endişeden başka
bir şeye istinat etmez.
Bütün bu mülâhazalardan sonra, ruhiyat mütehassısları-
nın «ben> lik dedikleri mefhuma geliyoruz. Her fani nazarın-
da, her seyden üstün olan bu «ben» kaziyesidir. Bedihi bir za-
ruret olmasına rağmen, «bitmek» keyfiyeti, nazarımızda o ka-
dar elim bir şeydir ki, düşündükçe, bunu mantıksız ve dünya-
yı abes bulmaktan kendimizi alamayız. Yaşamanın, mütemadi
bir tahavvül olduğunu kabul etmekle beraber, bu cihanşümul
hadisenin bir noktasının, umumi ve ezeli kanundan hariç kal-
masını isteriz. Yani, yaşamak mütemadi değişmek olduğuna
göre, bu değişme keyfiyetinin ölüme kadar olan safhasını ya-
şayıp orada kalmak, ileri gitmemek emelimizdir. Şu halde bu-
nun manası, hem yaşamayı hem yaşamamayı istemek değil mi-
dir?.
İnsanın, öldükten sonra, eslâfa, memlekete, hemcinsine,
mensup olduğu ırka, millete, yaşadığı müddet zarfndaki mük-
tesebatından bir eser bıraktığını düşünerek, diğer mahlüklara
nazaran, bizim, «devam etmek», «ölüme mukavemet etmek»,
«hayat ve mevcudiyet nefhetmek» için değil, belki yaşamak i-
çin yaşadığımız meydana çıkar, Kahramanlık menakıbı bunun
delilidir. Bir çocuğu, bir dostu kurtarmak için hayatımızı ko-
layca tehlikeye koyuşumuz başka ne mana ifade eder?
Roger LUTİGNEAUX