Özet
Bizim dile...
Diğer Dergiler
Tam metin içeriği
JUAN
gundan kurtulmuş esirlere, fâtihlere, meclis
polilikacılarına, bir kelime ile bütün aktörlere
hâsdır. Gururun komik olması bu yüzdendir.
Bununla beraber sahnede Cösar rolünü oyna-
yan aktör, gazetede Talleyrand'lık taslayana,
memuriyet sandalyesinde ve münakaşada Na-
poldon tavrını lakınana nisbetle, masum bir
melek gibi kalır.
Büyük ruhlar demekdense büyük mizaçlar
demek daha doğrudur.
Melunun , Allahın sevdiği bahtiyar kula
benzemesi gibi, gurur da cesarele benzer. Aynı
kök, yalnız biri seyyic biri fazilet, Böylece gu-
Tur cesaretin seyyiesidir. Lucifer |*) masalı bu-
nun az feyizli kuvvetli bir timsalidir. Büyük ve
âsi ruhu ebedi cehenneme atmakla, bütün bu
alçaklar ne mesuddurlar.
Şüphesiz istırap iğrenilecek bir şeydir. Fa-
kat bununla beraber bir ölçü ve bir. usuldür.
Pek çok ıstırap çekmemiş ve pek çok ıstırap
çekmeye elverişli olmayan hangi insan, kendi-
sinden ve dünyadan fazlasile haz alan olabilir?
Daima aynı zaruret daima aynı kanun: iktida-
rın kökü birdir.
Mahrum kalmayı istemek gülünçtür: Stoik-
ler ukalâdırlar. Fakat mahrumiyete mecbur
olmak ve mahrum olmamak güzeldir: Yüksel-
mek için safra atmak gibi.
Çarmıhta İsanın, insan olarak doğup da Al-
lah olması için çarmıha gerilmesi lâzımsa gü-
|) Allahın göklerden sürüp uzaklaştırdığı küstali
melek,
zeldir. Böyle olunca Barabbas'ı (*| seçen ayak
takımı kahkahalarla güler ve imamlar sakalla-
rını sıvazlıyarak işsretler ederler. Büyük ol
mak neye yarar? Kurnaz olmaya bak. İlâhi
bir musikiye hazırlanmış ulvi süküt ne için?
Gürültü ya;
— Ne içinmi diyorsun? Senin gibi olma-
mak için.
Don Juan'ın ihtirası elde etme değil, yalnız
fethetmekti. Mevzua aldırmaz. Onu fetheder
etmez, atar. Henüz ulaşmadığına kiymet verir.
Hıristiyanlar arasında bütün büyük harp
adamları son derece bedbindirler. Hattâ Na-
polöon : Bir harp meydanında insanlara piyon-
lardan fazla kıymet vermemek, bedbinliğin ke-
malidir. Fâtih için insan yoktur; yalnız acemi
nefer vardır. Neferler devletin kiralanmış hay-
vanlarıdır. Bütün büyük aksiyon adamları ha-
kikatte harp adamıdırlar.
Şu halde, Don Juan bir harp adamıdır, fi
tihlerin örneği ve en safı, en haki
elde ettiklerini ânında terkeder.
Bizim okşamalarımızı seven, bize en tatlı
iltifatı yapmış olur. Lâkin bizim vurmamızı
seven? O bize ihanet eder; bizi içine alır,
hattâ kendisiyle karıştırır.
Gençlik, devamı inkâr eden ve ona sahip
olan mevsiml Biteviye başlıyan ve asla bilmez
görünen ölçüsüz zamanl
(91 İsa Ponce Pilate'nin huzuruna çıkarıldığı vakit
zındanda katilden yatmakta olan bir yahudi. Ponce
Pilate paskalya bayramı şerefine katil ile İsadan birini
salıvermek istediğini ve Yahudilerin hangisi tercih et-
tiklerini sorduğu vakit, halk Barabbası seçti ve idam-
dan kurtardı, Böylelikle Barabbas edebiyata valışetin
şerrin, çirkinliğin timsali olarak geçti, Bu kelime,
aynı zamanda halkin cehaletine ve bazan pek kör olan
adalet duygusuna da işaret etmektedir.
