Özet
Aksiyon ve entellektüel Julien Benda bir edebiyat gazetesinde (Esprit ugrunda ehlisalip) başlıklı bir yazıda şunları söyler.
Diğer Dergiler
Tam metin içeriği
Kilap-1Mecmua-Gazele
Aksiyon ve entellektüel
Jullen Benda bir edebiyat gazetesinde
(Esprit uğrunda ehlisalip) başlıklı bir yazı-
sında şunları söylüyor.
Eğer bir entellektüel ken
fina ait ha menfaatleri
nfilletine yahut si-
müdafaa yüzünden
kendi entellektüellik haysiyetine iahanet etmiş olursa
onları
bu ihanet bence ihanet sayılmaz. Elvei
©bedi adalet ve fikir kıymetleri kaygısile mi
etsin, Hata en güzel gayeler uğrunda, en güzel
mlara İştirak etmeyen entellektüelin de iha-
düşünülemez.
Baudelaire, Racine, Vinei gibi artistlerin eser.
lerinden, devirlerinin adaletsiz karakteri
rılmaz. Kepler, Iluyghes, Lagrange gil e
bütün hayatlarını kabinelerinde geçirmişler ve Fa-
rady gi i â
mediğini söyleyecek kadar ileriye gitmişlerdir.
Bu düşünüş tarzı, devrimize ihtişaml bir şe
kilde antipatiktir. Devrimizde birbirine her sahada
bir çok entellektüel nevileri bu. fil dişi kuleye
düşmandır. Pöguy (Note conjointe) isimli eseri
her hangi bir. felsefenin ancak kavga ve
biliyetile ölçülebileceğini söyler. Charles
bir düşüncenin yakacağı aydınlık
yapacağı aksiyonla ki
fu cevabını alırsınız. Zira ilmi insan
kadar.
Bir takımları ise. entellektüelin ferdiyeline çe-
kilişini anlar, kabul eder ve derki : “ Evet,
politika ve sosyal hadiselerden
ük. entelektüel vasfına lâyık
Du vasıftan #iyade nefrete lâ-
yıkt Roland daha son günlerde, Bau-
del igranye gibi sosyaldan ayrılan ve ken-
disine yeten tiplerin tiksinti veren birer böcek ol-
duklarını söylüyordu. Aynı zata göre uzletinde ya-
süyaaların cu altedilmez tarafları kavgadan ka
Son günlerde aksiyon ve mücadeleye doğru
din h devrin
doğuran
tırlar, Pakat |
Julien Benida, fil dişi kule entellektüc-
line karşı zamanın bütün bu antipatisini çiz-
dikten sonra, yazısının başlangıç tarzındı
da anlaşılacağı gibi birdenbire ters fikre
sapıyor ve diyor ki:
Güklerde sosyal du
işikliklerden dalın mül
dir. Onu anlamış olan-
0-
lara bu aksiyon «dini belâli
nun içindir ki alkasız Çespi
davasına karşı bir mukabil hücuma geçmesi lâzi
dır. 1 yaşadığımız bu mukabil hücum
(espriW) nin Çehlisalip) kavızı
Bizçe çok mühim olan bu meselede Ju-
ilen Benda'nın son hükmünü, büyük entel-
lektüelin nefsine ihaeli değil, intiharı diye
anlayoruz. Böyle düşünen entellektüel ne
büyük tezat içindedir ki, her türlü aksiyona
kayıtsız ve şartsız düşman görünürken, en-
telektüeli, aksiyona karşı bir (ehlisalip) mu-
harebesine çağıracak kadar büyük aksiyo-
nada susamış bulunuyor.
Yer yüzüne aksiyon hasreti duymamış
büyük entellektüel gelmemiştir. Fakat ne
getirerek ve neye karşı aksiyon?
Sadece aksiyon diye bir gey yoktur. Ak-
siyon, bilârdo masasında bilyenin müselles-
ler çizerek dönmesi gibi tezahür eder. Bilye
her hareketile, ona varan fikir değneğinin
zaviyesini ihtar etmiş olur. O halde aksiyo»
bir fikir ve görüş manzumesinin yer yüzün-
den istediği ifade âlemidir. Julien Benda
göklerde sosyal hadiselerden daha mühim
şeyler vardır derken gök yüzünü yer yü-
zünden ve mücerredi müşahasdan ayırıyor.
Müşahhas âlem içinde mahbus kalana duy-
duğu tiksinti ne kadar haklı ise mücerret-
ten çalınacak nurla yer yüzünün aydınlan-
mayacağını sanması da o kadar haksızdır.
Büyük tecridin ilk hırsı büyük teşhistir ve
göklerle toprak arasında ebedi bir merdiven
vardır. Öyle olmasaydı, bütün peygamberler
bulutlar üzerinde doğarlar, ölürler ve insan”
lık da opları yıldızları seyrettiği gibi seyre-
der ve Roma İmperatorları telâşa düşmez-
lerdi.
Bir aksiyon, bir aksiyonla körletilir,
fakat aksiyon körletilemez. Kötü aksiyon-
dan nefretimiz, aksiyondan nefretimizi de-
gil, aksiyona hürmetimizi icabettirmelidir.
NEK
Siyah melekler
(Les Anges Noirs)
e ) Siyah Melekler isminde
Ti (Grasset) dir, (Mau-
olik damarlı muharrirlerin-
bıristiyani hassasiyet 'unsurlarile
urun, Romanında mevzu, İnsanların sebep ol-
duğu kaderler, fenalık, günah, vicdan azabı, selâ-
mel arzusu gibi temlere iyor. Münakkit bu
nçois Mauri
roman neşreti
iplerini
rol için ( ) on en ıstıraplı, en kâbuslu
bir romanı diy, sı, kendisini kaybettirecek
kadar onu yor ve «siz onu didiklemiyor-
sunuz, o sizi didikliyor» hükmünü veriyor. Roman,
zabın, cehennemin romanıdır.
(fauriae) in romanlarına
onlar ruhi hayatın ebedi safi
nalu
in son si
dememeli,
roman
yetini ve büyüklüğü besteleyen Mezamire benzer.
*
12
