Özet
Basit Bir Joystick.
Diğer Dergiler
Tam metin içeriği
ELEKTRONİK
ALET-EDEVAT
BASİT BİR JOYSTICK
Bilgisayarınızı belirli komutlar çerçeve-
sinde kendi kendine çalışan bir araç ola-
Tak görüyorsanız yanılıyorsunuz. Fabrika-
dan çıktığı haliyle masanıza yerleştir
niz bilgisayar, software ile işlenecek bir
hammaddedir aslında. Eğer “aletinizi”
gerçekten seviyorsanız, size daha yakın ol-
masını, günlük hayatla daha anlamlı bir
ilişkiye geçmesini, söz yerindeyse “sosyal-
leşmesini” istiyorsanız, bir yandan softwa-
re ile işlerken, diğer yandan hardware ile
“cilasını çekeceksiniz”. Hardware derken,
sizden ilk aşamada yeni ve karmaşık tasa-
rımlar beklendiğini zannetmeyin. Çok basit
bağlantılarla bilgisayarınızın kullanım ala-
nim genisletebilirsiniz. Bu yazıda sözünü
edeceğimiz bağlantı sistemi de “basit ve
kullanışlı” devrelere bir örmek. Üstelik de-
neysel amaçlı bir “analog joystick”'in üre-
timini evinizde gerçekleştirebilmenize de
yardımcı olacak nitelikte. Ancak bu konu-
ya girmeden önce, bilgisayarın temel işle-
Yiş ilkelerine kısa bir biçimde değinmekte
yarar var.
Bilgisayarlar belleklerine ikili (binary) sa-
Yı sistemine göre yazılmış olan sayılarla
mantıksal işlemler yaparak çalışırlar. Bü-
tün sayılar ikili sistemde gösterilebilir. Bil-
gisayarın içindeki sinyaller ya 5 Volt civa-
rında, ya da 0 Volt civarındadır. 5 Volt “Vi
(mantıksal doğru), 0 Volt ise *0'ı (mantuk-
sal yanlış) temsil eder.
Sinyallerin çeşitli kombinezonlan aracı-
hgiyla bütün sayıların gösterilmesi, bilgi-
sayarin elektronik devrelere dayanan ça-
hsma sisteminin temelini oluşturur. İkili
sistemde yazılan sayıların her bir basama-
Bina bit denir. Bir bayt ise sekiz bitten olu-
sur. Öyleyse bir bayıla O'dan 255'e (24—1)
kadar her sayı gösterilebilir. İki bayt bir
araya getirilerek O'dan 65 535'e (2!°—1)
kadar veya işaretli kodlama kullanılarak
—32 768'den 32 767’ ye kadar sayılar gös-
terilebilir. Bu nedenle BASIC’teki tamsa-
yı değişkenler —32 768 ile, 32 767 arasin-
daki değerleri alabilirle
Gerçek dünyadaki veriler ise sadece doğ-
Tu ve yanlıştan oluşmazlar. Klavyedeki tuş-
ların basılmış hali 1 ile basılmamış hali 0
ile gösterilerek bilgisayarın anlayacağı hale
getirilebilir. Ama robot kollarının pozis-
FUNMAN AŞAN AYA GER
48
yonları, motorların hızları, ayar Voltajla-
Tı sürekli değişerek pek çok değer alabilir.
Bu noktada analog ve dijital sinyaller ara-
sındaki farkın ne olduğunu tanımlayalım.
Dijital sinyaller adım adım değişir (tıpkı,
tamsayılarla sayı saymak gibi). Bu değiş-
me özellikle bilgi işlemeye çok uygundur.
Analog sinyallerse sonsuz küçük adimlar-
la değişir. Öyleyse, bilgisayarların gerçek
dünyayla haberlesebilmeleri ve veri topla-
yabilmeleri için analog sinyallerin bir şe-
kilde dijital sinyallere dönüştürülmesi ge-
rekir.
INTERFACE
Bu yazıda, ilk olarak, Commodore 64’-
ün içinde bulunan ve bilgisayarınıza dört
taneye kadar analog sinyali bağlayabilme-
nizi sağlayan bir “‘arabirim’’e (interface)
değineceğiz. Sinyal girişleri değişken di-
Tençlerden alınacak şekilde tasarlanmıştır
ama Voltajların ölçülmesini sağlamak da
göründüğü kadar zor değildir. Bu arabi
mi deneysel amaçlarla kullanabilmek i
kablo, konnektör ve klemenslerden oluşan
basit bir bağlantı aracı yapabilirsiniz. So-
nucta, bilgisayarınıza bir joystick, bir ışık
kalemi (light pen) ve kendi tasarlayacağı-
nız diğer gereçleri baglayabilirsiniz.
Commodore 64’te joystickler ve oyun
düğmeleri ile kullanılmak üzere yapılmış
iki konnektör vardır. Her “port” mantık
sinyallerini okuyabildiği gibi, analog bir
joystickle kullanılmak üzere iki tane de
analog girişe sahiptir. Basit bir “POKE”
TY
Ov +5v
Pot X
REX Hv
PEY Ov
30
Jey3
Joy2
Toy |
Toyo
Düğme Semi
Wel stk
Fes Dug me İralemi
Soy! Tey3
Resim 1: Bağlantılar
