Özet
Bu umumi kaideleri şimdi harici siyasete tatbik edelim: İngilterenin Avrupa siyasetinin muhakeme ile değil, sevki tabii ile idare olunacağına görecekiz.
Bu sevki tabiller nelerdir?
Birinci sevdır: «Biz bir adayız, müdafaa etmemiz lazımgelen bir imperatorluğu var, şu halde bize denizlere haki- miyet lazımdır.» Binaanaleyh büyük bir donanma inşa eden her millete düşman olmak bir İngiliz sevki tabiisidir.
İkinci sevki tabii: İngiltere, Avrupada bir askeri hegemon- ya tesis etmeğe teşebbüs edecek her milletin düşmanı olacak- tir; zira tecrübesi kendisine göstermiştir ki, Avrupada askerlikçe kuvvetlenen her millet derhal bir donanma inşa edecektir. Bunun üç tarihi misali:.
İspanya 16 nci asırdan yenilmez Armadaayı; Napoléon 19 un- cu asırdan Bolonya filotilâsını; ikinci Vilhelm 20 nci asırdan Tir- pitz filosunu inşa etmişlerdir.
Üçüncü sevki tabii: İngilizler, «Avrupa kitasına mensup olmadığımızı, fakat onun komşusu olduğumuzu hiç bir vakit unutamamalıyız» derler, ve ilâve ederler: «Binaanaleyh bizi doğrudan doğruya alakadar etmiyen kavgalardan sakınmamızız, fakat Avrupa kitasında bizi tahlikeye koyabilecek hiç bir şeyin yapılmasına müsaade etmemeliyiz».
Bundan başka, her vakit müdafaaşi lazım hassas noktaları olan bir boksör gibi, İngilizlerin de hassas noktaları vardır, ve bu hassas noktalar imperatorluğun muvasala yollarıdır. Size, Cebelüttarlık, Süveyşi, Maltayı, İran körfezini zikretmeme lü- zum yoktur. Buraları ele geçirmeye değil, buralara sadece yaklaşmağa teşebbüs eden her hangi bir devlet, İngiltere nazırında bir düşman addedilir.
İngilterenin Habeşistan hakkındaki fevkalâde hassasiyeti, kismen, bu memleketin Kızıl deniz ve Misir Sudanına yakın olmasından; (Ren) in sol sahili hakkındaki fevkalâde hassasiyeti, (Ren) mansibinin kendisi için mühim bir mevki olma- sindandır.
Diğer Dergiler
Tam metin içeriği
Siyaset ve İktisadiyat 25
Bu umumi kaideleri şimdi harici siyasete tatbik edelim:
İngilterenin Avrupa siyasetinin muhakeme ile değil, sevki ta-
bii ile idare olunacağını göreceğiz.
Bu sevki tabiiler nelerdir?
Birincisi şudur: «Biz bir adayız, müdafaa etmemiz lâzım-
gelen bir imparatorluğumuz var, şu halde bize denizlere haki-
miyet lâzımdır.» Binaenaleyh büyük bir donanma inşa eden
her millete düşman olmak bir İngiliz sevki tabiisidir.
İkinci sevki tabii: İngiltere, Avrupada bir askeri hegemon-
ya tesis etmeğe teşebbüs edecek her milletin düşmanı olacak-
tır; zira tecrübesi kendisine göstermiştir ki, Avrupada asker-
likçe kuvvetlenen her millet derhal bir donanma inşa edecek-
tir. Bunun üç tarihi misali;
İspanya 16 ncı asırda yenilmez Armadayı; Napol&on 19 un-
cu asırda Bolonya filotilâsını; ikinci Vilhelm 20 nci asırda Tir-
pitz filosunu inşa etmişlerdir.
Üçüncü sevki tabii: İngilizler, «Avrupa kıtasına mensup
olmadığımızı, fakat onun komşusu olduğumuzu hiç bir vakit
unutmamalıyız» derler, ve ilâve ederler; «Binaenaleyh bizi doğ-
rudan doğruya alâkadar etmiyen kavgalardan sakınmalıyız,
fakat Avrupa kıtasında bizi tahlikeye koyabilecek hiç bir şeyin
yapılmasına müsaade etmemeliyiz».
Bundan başka, her vakit müdafaası lâzım hassas noktaları
olan bir boksör gibi, İngilizlerin de hassas noktaları vardır, ve
bu hassas noktalar imparatorluğun muvasala yollarıdır. Size,
Cebelüttarıkı, Süveyşi, Maltayı, İran körfezini zikretmeme lü-
zum yoktur. Buraları ele geçirmeğe değil, buralara sadece yak-
laşmağa teşebbüs eden her hangi bir devlet, İngiltere nazarında
bir düşman addedilir.
İngilterenin Habeşistan hakkındaki fevkalâde hassasiyeti,
kısmen, bu memleketin Kızıl deniz ve Mısır Sudanına yakın
olmasından; (Ren) in sol sahili hakkındaki fevkalâde hassasi-
yeti, (Ren) mansıbının kendisi için mühim bir mevki olma-
sındandır.
İngilizler bütün bu mıntakaları ihtişamlı bir tecerrüt için-
de müdafaa etmek isterler, ve uzun müddet böyle yapmağa gay-